Bezoek van CORDAID

Omdat de Nederlandse ontwikkelingsorganisatie CORDAID voor bijna 50% van de Nederlandse fondsen van Project Yahuarcaca financieert, hebben wij afgelopen februari een bezoek van hun gekregen met als doel de ins en outs van het project te leren kennen. Tijdens het 4-daags bezoek hebben wij samen met Angelique Zonneveld en Annemarie Hollanders veel over het project en de voortgang gesproken, kennis uitgewisseld en natuurlijk zoveel mogelijk van het project laten zien: de mensen met wie wij werken, de gemeenschappen van het Yahuarcaca en Tarapoto merengebied, het onderwijs instituut, de ecotoerisme organisatie PAINÜ en uiteraard de omgeving en natuur van het Amazone regenwoud.

Angelique Zonneveld en Annemarie Hollanders, Cordaid, dank jullie wel voor jullie bezoek!

Groeten van het projectteam.

Anuncios

Modelo de Educación Propia – DEEL I

Geschreven door Alejandro M. Fonseca Leon – Onderwijscoördinator AZCAITA voor het ontwikkelen van het Modelo de Educación Propia.

Vanuit het verafgelegen Amazone woud “Long van de wereld” wend ik mij tot jullie in de functie van inheems Tikuna leider en onderwijscoördinator van Azcaita, deskundige op het gebied van onze traditie, cultuur en taal. Bij deze informeer ik jullie graag over onze onderwijsplannen en actuele ontwikkelingen omtrent dit thema waarbij wij ondersteunt worden door Stichting Mandioca en Fundación Grupo Proa.

Onze taak, als Tikuna, is het in stand houden en het voortbestaan van onze kosmovisie voor het opleiden van onze kinderen; het toepassen en versterken van onze wijsheden binnen het gezin, de school en het dagelijkse leven. Het is van groot belang dat het formele in informele onderwijs is afgestemd op ons culturele gedachtengoed. Wij zijn het onze kinderen verplicht onze dromen te verwezenlijken in het wederopbouwen en versterken van onze cultuur. Dit als gevolg van de verwondingen van de Spaanse verovering en de daarmee gepaard gaande politieke en religieuze oplegging die zij destijds als superieur beschouwden; zonder oog te hebben voor de schade die zij aanrichtten aan onze voorouders en cultuur.

 

A great experience… leaving the Amazon for the first time

A short text written by Elkin Demetrio (translated from spanish) about his experience in Bogotá at the II Congreso Nacional de Áreas Protegidas.

Unexpectedly one of my biggest dreams became true: I was asked to represent our intercommunitarian ecotourism organisation PAINÜ at the II Congreso Nacional de Áreas Protegidas. I was excited and frightened, especially for the flight because so far I never had left my home, the Amazon. But the view was marvelous, the piled clouds passing by, the unending horizon where sky and land come together. Once I arrived at Bogotá I could cry of happiness. Thanks to a friend of Santiago Duque of Limnology I arrived safe at the hotel. Because of the extreme low temperature compared to Leticia I only took a shower next morning; with the intention to take a shower with lukewarm water I screamed out loud when burning hot water came down on me… a sore but funny moment.

The congress itself was spectacular because I met a lot of indigenous compañeros from all over Colombia and got to know several successful communitarian initiatives. In the afternoon it was my turn to talk about our PAINÜ. At first I was nervous and I did not know what to tell even though I had practiced a lot in Leticia. But with the support of Marcela, Vivian and her friend I was able to present me as a proud indigenous young man dressed up with a feathered bonnet and my clan symbols painted on my face. I don’t know where all the words came from but all attendees gave me a huge applause afterwards for the things I said and for the results we have achieved so far with PAINÜ. Although, an afrocolombian girl couldn’t believe the story about taking a bath right in between the pirañas of considerable sizes but in the end I could convince her. Finally, I decided to give my bonnet to the coordinator of the event to thank her for her efforts. In the evening Vivian and her friend took me on a short city tour and we got up the Colpatria tower.

I will never forget this experience… With gratitude to all people who support me and our organization PAINÜ, especially those of Foundation Grupo Proa, Stichting Mandioca and UNAL Sede Amazonía.

Elkin Demetrio Castillo.

 

PAINÜ op het Colombiaanse 20:00 journaal – Caracol Televisie

Indígenas del Amazonas promueven turismo que no afecta la selva. Visitantes pueden hacer recorridos en canoa, en los que guías comparten conocimiento tradicional y muestran algunos de los lugares más bellos de la región” – “Inheemsen vanuit het Amazone gebied die zich inzetten voor een toerisme dat het bos niet aantast. Terwijl de bezoekers met de houtenkano rondvaren, vertellen en delen de gidsen hun traditionele kennis en laten ze enkele van de mooiste gebieden zien van de regio”Bezoekers kunnen kano tochten maken”

Met trots delen wij met u een video over de inheemse ecotoerisme organisatie PAINÜ die wij als onderdeel van dit project tevens één-op-één begeleiden in het verbeteren van hun organisatie en aanbieden van ecotoeristische en educatieve diensten. Deze video is eind april 2014 uitgezonden door Caracol TV, één van de bekendste comerciële televisie zenders van Colombia.

Eerder dit jaar was er een artikel gepubliceerd in de maandkrant UN-Periodico – Feb 2014  van de Nationale Universiteit van Colombia (UNAL) die behalve op alle UNAL dependances in Colombia tevens als bijlage in de nationale Colombiaanse krant El Tiempo verschenen in dezelfde maand. Naar aanleiding van dit artikel heeft Caracol TV contact met ons opgenomen met het verhaal een reportage te willen maken over Painü onder het mom van “gente que le pone el alma” wat te vertalen is met “mensen die zich inzetten met hun ziel en zaligheid”. Zogezegd zogedaan kwam Caracol TV begin april de onnames maken. De uitzending is eind april uitgezonden op het middag en avond journaal.

Zie link Caracol TV of Youtube.

 

Projectgebied Yahuarcaca en Tarapoto

Het projectgebied bevindt zich in het uiterste zuiden van Colombia in het departement Amazonas aan de Amazone rivier waar Colombia grenst met Brazilië en Peru, nabij de stad Leticia (hoofdstad van het Colombiaanse departement Amazonas) en Puerto Nariño dat ongeveer 80km stroomopwaarts ligt ten opzichte van Leticia. De eerste fase van het project – Het Veldwerk – is uitgevoerd in de periode juni 2013 tot half april 2014. De tweede fase zal van start gaan in september 2014.

In Zone I – Yahuarcaca Merengebied – is er samengewerkt met de gemeenschappen: 1) El Castañal, San Sebasián de los Lagos, 3) San Antonio, 4) San Juan de los Parentes en 5) San Pedro. In Zone II – Tarapoto Merengebied en Rivier met de gemeenschappen: 6) Palmeras, 7) Nuevo Paraíso, 8) Santa Teresita, 9) San José de Villa Andrea en 10) San Juan de Socó. Behalve deze tien gemeenschappen zijn er nog vele andere gemeenschappen die langs de Amazone rivier liggen in zowel Colombia, Peru als Brazilië. Andere gemeenschappen liggen langs kleinere zijrivieren. Voor meer informatie zie de basiskaart hieronder.

Mapa - Area de Trabajo - Proyecto Yahuarcaca - 768x1006

Chonine – Árbol de Pez – De Visboom

Door Ángel Fernández Ramos – Lokale hoofduitvoerder van Project Yahuarcaca.
De abuelos (grootouders) uit de inheemse Tikuna gemeenschappen van het merengebied Yahuarcaca vertellen over de sacrale visboom: een korte uiteenzetting over bomen, rupsen, metamorfosen en vissen.

Het gaat hier om verschillende boomsoorten waarin specifieke rupsen leven die onder bepaalde omstandigheden van gedaante verwisselen en in vissen veranderen. De rupsen zijn roodoranje met zwarte en geelgroene strepen. De bomen die keer op keer genoemd worden in het Tikuna zijn: Dumi, Inu, Mayiü (Bellaco caspi, socoba, Himatanthus sucuuba ), Wochine (ceiba, lupuna, Ceiba pentandra), Türüne (Castaña-de-várzea, Couropita guianensis) en Ngewane. Boomsoorten die groeien in de overstromingsbossen of langs de beken en bronnen op het hoger gelegen land. Alle ouderen van de gemeenschappen geven aan deze bomen te kennen en twee van hen hebben deze overgang van rups naar vis met eigen ogen kunnen waarnemen.

Abuelo Nicolás Parente (Tikuna) van de gemeenschap El Castañal zei dat de Dumi en de Mayiü, die op het hogere vaste land langs de beekjes groeien, vissen voortbrengen. De rupsen die reeds in vissen zijn veranderd zwemmen stroomafwaarts en komen en zo in de grotere beken terecht waaronder de beek Yahuarcaca. Dit wil zeggen dat deze natuurlijke beekjes en kanalen van de cananguchales (een plaats waar veel palmbomen voorkomen van het soort Buriti flexuosa) als het waren de wandelpaden zijn van de in-vis-veranderde-rupsen die van het hogere land stromen naar de lager gelegen grotere beken.

Volgens Abuelo Santos (Yagua) vindt deze bijzondere metamorfose plaats als zij in de eerder genoemde bomen een bepaalde staat van rijpheid hebben bereikt. De rupsen die tot deze bomen behoren klimmen omhoog en verspreiden zich over de takken waar zij vervolgens van de bladeren beginnen te eten. Als de boom volledig is kaalgevreten dalen zij af en zoeken een andere Árbol-de- Pez. Zij weten precies waar deze bomen staan. Naar de tijd verstrijkt en zij groot en rijp zijn roepen zij storm met zware regen op. Als de storm over het bos raast en de bliksem slaat vallen de rupsen uit de boom waar zij in verschillende soorten vis veranderen waaronder in: lisa (Leporinus sp. Anostomus sp.), chirui (Hoplosternum littorale), kará (Satanoperca jurupari) y dormilon (Hoplias malabaricus) Het zijn niet deze vissen die ons voeden maar de vissen die voortkomen uit de eitjes die deze vissen voortbrengen.

Voor ons Tikuna, Yagua en Cococama zijn deze bomen erg belangrijk, sacraal zogezegd. Als deze bomen er niet geweest zouden zijn zouden wij ook geen vis hebben om te eten. Als deze bomen met rust worden gelaten zal de vispopulatie ook weer toenemen in de beken en meren.